Η νοημοσύνη της καρδιάς στην εκπαίδευση

Συναισθήματα και η εσωτερική μας πυξίδα

Ο Αριστοτέλης είπε « το να εκπαιδεύσουμε το μυαλό χωρίς να εκπαιδεύσουμε την καρδιά αυτό δεν είναι εκπαίδευση.» Όμως πώς μπορούμε να εκπαιδεύσουμε την καρδιά; Μήπως η καρδιά είναι κάτι περισσότερο από μία αντλία παροχής αίματος για το ανθρώπινο σώμα;

Αν ένα παιδί γνωρίζει προχωρημένα μαθηματικά μιλάει τρεις γλώσσες και φέρνει υψηλούς βαθμούς από το σχολείο του, αλλά δεν μπορεί να διαχειριστεί τα συναισθήματά του. Δεν μπορεί να επιλύσει συγκρούσεις και να διαχειριστεί το στρες του. Τότε καμία άλλη εκπαίδευση δεν έχει σημασία.

Ένα από τα πιο σημαντικά πράγματα που μπορούμε να κάνουμε για τα σημερινά παιδιά είναι να τα διδάξουμε πώς να διαχειρίζονται τα συναισθήματά τους. Η κατανόηση των συναισθημάτων είναι το επόμενο σύνορο για την εξέλιξη του ανθρώπινου είδους. Είναι το όριο που χρειάζεται να ξεπεράσουμε προκειμένου να διασφαλίσουμε το μέλλον των παιδιών μας. Οι συναισθηματικές συμπεριφορές που υιοθετούμε εμείς οι γονείς και οι δάσκαλοι, μπορούν να αποτελέσουν παράδειγμα προς μίμηση για τα παιδιά μας. Η εκπαίδευση στην κατανόηση των συναισθημάτων τους, μπορεί να τα βοηθήσει να μάθουν να πλοηγούνται σε έναν αβέβαιο κόσμο. Έτσι θα αποκτήσουν μια σταθερή εσωτερική πυξίδα.

Εκπαιδεύοντας την καρδιά μας

Στο βιβλίο του “Force of Good”, o D.Goleman, εξηγεί πως μπορούμε να βοηθήσουμε τα παιδιά να καλλιεργήσουν την ενσυναίσθηση. Μάλιστα μας δίνει το εξής παράδειγμα: Όταν ένα παιδί συμπεριφερθεί άσχημα σε ένα άλλο παιδί , έχει θετικότερη επίδραση να του πούμε «Κοίτα πόσο λυπημένο έκανε η συμπεριφορά σου, τον φίλο σου;” Απ’ ότι να του λέγαμε «ήσουν κακό παιδί όταν χτύπησες τον φίλο σου».

Το εκπαιδευτικό περιβάλλον, παίζει σημαντικό ρόλο στην εκπαίδευση της καρδιάς. Μπορεί να βοηθήσει εκπαιδευτικούς και μαθητές να μετασχηματίσουν συμπεριφορές και να βιώσουν μια θετική εμπειρία στην τάξη. Όπου αναπτύσσονται αυξημένα επίπεδα απόλαυσης και γνώσης και κυριαρχούν θετικά αισθήματα ανάμεσα στους μαθητές και τον δάσκαλο. Υπάρχουν μελέτες που έχουν δείξει ότι, με την συναισθηματική εκπαίδευση όχι μόνο βελτιώθηκαν οι επιδόσεις των παιδιών στις εξετάσεις αλλά και η κοινωνικό συναισθηματική μάθηση. Επίσης παρουσιάστηκαν θετικές αλλαγές στη συμπεριφορά. Το να διδάσκεις στα παιδιά ικανότητες συναισθηματικής αυτορρύθμισης και εργαλεία καρδιακής συνοχής τα βοηθάει σε όλη τους τη ζωή διαχρονικά.

Τα παιδιά που μαθαίνουν να διαχειρίζονται τα συναισθήματά τους. Που βρίσκουν τρόπους να συνδέονται με τις βασικές τους αξίες. Μπορούν να γίνουν οι ηγέτες του αύριο. Αυτοί που θα είναι ικανοί να διατηρούν την ανθεκτικότητα τους και το θάρρος τους. Να απολαμβάνουν υγιείς σχέσεις. Να μπορούν να δουν τη μεγάλη εικόνα. Να φροντίζουν και να προστατεύουν το περιβάλλον.

Όταν δεν μπορείς να πάρεις απάντηση από αλλού, ρώτα την καρδιά σου

Ο σύγχρονος κόσμος είναι αγχωτικός και τα παιδιά βλέπουν πολλά πράγματα που μπορεί να τους προκαλούν ανησυχία και αναστάτωση. Αυτό δε σημαίνει ότι πρέπει να προστατεύσουμε υπερβολικά τα παιδιά. Αυτό που έχει σημασία είναι να δημιουργήσουμε ένα περιβάλλον, στο σπίτι και στο σχολείο, με όσο το δυνατόν λιγότερο στρες για να διευκολύνουμε τη ζωής τους.

Δεν είναι τυχαίο που η καρδιακή σύνδεση γνωρίζει άνθηση, στις μέρες μας, επειδή οι άνθρωποι σε όλο τον κόσμο την λαχταρούν. Μπορούμε να φανταστούμε τι θα γινόταν άραγε, αν περισσότεροι άνθρωποι συνειδητοποιούσαν τις δυνατότητές της καρδιάς για μεταμόρφωση. Αν αντιλαμβάνονταν ότι αυτό που έχουν αισθανθεί για την καρδιά τους είναι πραγματικό και όχι απλώς κάτι για το οποίο μιλάμε στους χώρους της πνευματικότητας ή της φιλοσοφίας.

Η σύγχρονη επιστήμη έχει αποδείξει πώς ο ρόλος της καρδιάς στην ανθρώπινη φυσιολογία είναι πολύ πιο σύνθετος. Η καρδιά μας διαθέτει ένα πακέτο λογισμικού που μπορεί να μας βοηθήσει να κάνουμε αναβάθμιση στην ανώτερη νοημοσύνη μας. Η καρδιά μας μπορεί να μας βοηθήσει να διαχειριστούμε καλύτερα τα συναισθήματά μας και να φτιάξουμε έναν καλύτερο κόσμο για εμάς και τα παιδιά μας.